نقدینگی باید بطور واحد در بانك مركزی مدیریت شود

عضو اندیشكده پولی و بانكی پیشنهاد یک داشبورد در بانك مركزی برای كنترل نقدینگی را مطرح كرد كه اعضای آن متشكل از نهادهای مختلف مالی در كشور شامل گمرك، وزارت صمت و راه و شهرسازی و… باشند.
مهدی بیات منش عضو اندیشكده پولی و بانكی در گفتگو با مثبت بورس؛ با بیان اینكه بحثی كه در حوزه نقدینگی در دانشگاه جریان دارد، عمدتا متعلق به ایران میباشد، گفت: در حوزه جهانی شاخص نقدینگی را به صورت متفاوت تعریف میكنند ولی بحث ما ناظر بر نقدینگی در كشور ایران است كه به داراییهای نقدی اشاره دارد و وقتی نام نقدینگی به میان آید، اذهان به سمت اسكناس و سكه و… میرود.
این پژوهشگر و كارشناس اقتصادی گفت: از نظر فرمولی نقدینگی مجموعه پول و شبه پول میباشد كه پول در واقع اسكناس و سكه و سپردههای دیداری است كه شامل سپردههای كوتاه مدت با قابلیت چك كشیدن میباشد و به راحتی میتوان آن را خرج كرد اما شبه پول، پس اندازی است كه باید به حسابهایی تبدیل شود كه قابلیت چك كشیدن را دارند.
وی با بیان این توضیح اضافه كرد: در مجموع وقتی بحث شاخص نقدینگی در كشور مطرح میشود، مسائل قدری با آن چه در شركتها درباره نقدینگی مطرح است، متفاوت میشود چراكه در شركت داری نیز بحث نقدینگی وجود دارد و در یك مثال ساده باید گفت اگر اقتصاد به بدن انسان تشبیه شود، این بدن دارای قلب و مغز و سیستمهای مختلف میباشد و در این بین خونی كه غذا را به اعضای دیگر میرساند، بهترین مثال برای نقدینگی است.
راهكارهای ۹ گانه دولت برای كنترل نقدینگی
حال باید دید آیا میتوان فشار این جریان خون را اندازه گیری كرد و نیز امكان بالاتر رفتن این فشار و زیان بار بودنِ آن وجود دارد؟ كه در پاسخ باید جوابی مثبت داد و در این بین به مبحث كنترل نقدینگی میرسیم كه باید در یك چارچوب مشخص مدیریت شود.
بیات منش در بخشی دیگر سخنان خود با بیان اینكه در حال حاضر ۹ راهكار در حال انجام است تا نقدینگی در كوتاه، میان و بلند مدت مدیریت شود، گفت: اراده وجود دارد تا كنترل و مدیریت دقیق تر شكل گیرد.
وی در این راستا به حفظ برداشت تنخواه دولت از منابع بانك مركزی، برقراری انضباط مالی دولت، تقویت حكمرانی ریال، سند تحول بانكی، كاهش سرعت چاپ پول، كنترل اضافه برداشت بانكها، تشكیل شورای ثبات مالی، اصلاح تراز نامه بانكها، تعدیل بدهی دولت به بانكها و…اشاره كرد كه به عنوان راهكارهای دولت یا در حال انجام است و یا در برنامههای پیش رو اجرایی میشود.
پیشنهاد مدیریت نقدینگی با محوریت بانك مركزی
بیات منش همچنین پیشنهاد یك داشبورد در بانك مركزی برای كنترل نقدینگی را مطرح كرد و گفت: هر وقت درگاه مدیریت و كنترل نقدینگی را مطرح میكنیم، اذهان سریعا به سمت نهاد بانك مركزی رفته و آن را فرمانده میدانند چراكه تصور میشود تنها نهادی كه میتواند نقدینگی را مدیریت كرده و مسئولیت پاسخگویی دارد، بانك مركزی است.
این گفته درست است ولی صرفا بانك مركزی در نظر نیست و حتی سیستم گمرك، مدیریت واردات، وزارت صمت و انحصاری نشدن بازارهایی نظیر خودرو و مدیریت صحیح و بازاری مثل مسكن نیز باید در نظر گرفته شود و در حقیقت باید یك داشبورد یكپارچه داشته باشیم كه اعضای آن از نهادهای مختلفی باشند و اطلاعات را تجمیع و پایش نمایند.



